Pentatonik Diziler - Gamlar

kategori dışı diğer müzik aletleri ile alakalı sorunlarınızı paylaşabileceğiniz bölüm.

Yetkili: music production

Pentatonik Diziler - Gamlar

İleti rogue waves » 06 Ağu 2010 13:06

Latince "penta" 5 demek...

İçerisinde yarım sesli aralıkların olmadığı 5 sesli dizi.
Ortaasya'da Türk boyları tarafından kullanılmıştır. Anadolu türkülerinde, Macar ve Rumen halk müziğinde izlerine rastlanmaktadır.


Çin ve Japonyaya ortaasya kültüründen geçtiği düşünülmektedir.

Pentatonik dizilerde, yavaş bir şekilde minik ezgiler çalmaya çalıştığınızda, japon ve çin müziğini iliklerinizde hissedeceksiniz.

Temel dizimiz olan "Do Majör" dizisini ele alalım ve pentatonik dizi ile ilişkilendirelim.

Do Majör dizisi
Resim

Yarım aralıkları oluşturan sesleri çıkaralım...

Pentatonik Dizi (Do Majör Pentatonik)
Resim

Do Majör dizisi ile karşılaştırdığımızda, 4. ve 7. derecede bulunan, fa ve si seslerini kullanmadığımızı göreceksiniz.

Şimdi enstrümanımızda, Do majör dizisini içeren diyagramımızı oluşturalım.
Resim


fa ve si seslerini çıkararak, tüm tellerde kullanabileceğimiz pentatonik dizimizi oluşturalım.
Resim

Pentatonik dizilerde 5 ses olduğunu yukarıdaki örneklerde gördük.
Gitarımızın farklı pozisyonlarında, yine aynı diziyi kullanabilmek için çeşitli diyagramlar oluşturmamızda fayda var.

Bunu 5 sesten her birinden başlayarak yapıyoruz.


Dikkat ederseniz başlık;
"Do Majör veya La minör'de Pentatonik gamları..." şeklinde yapılmıştır.

Bunun sebebi ilgili majör ve ilgili minör kuralından gelmektedir.

Kısaca bu konuya değinelim.

Do Majör dizisi
Resim

ilgili minör dizisini bulmak için, minör 3'lü aralık geri gidiyoruz.

do si "la"

La sesinden oluşan dizi, Do Majör dizisinin ilgili minör dizisidir.
Resim

Tam tersini uygulayarak, ilgili majör dizisini bulabiliriz.

yani minör 3'lü yukarıya çıkacağız.
la si "do"

Dolayısıyla pentatonik diziler içinde bir ilgiden söz etmek sözkonusu olacaktır.

Do Majör pentatonik dizisinin, ilgili minör pentatonik dizisi, majör ve minörlerin ilişkisinde ortaya çıkan aynı seslerdir.

Do Majör dizisinin ilgili minör dizisi;
minör 3'lü aşağıya
do si "la" yani La minör dizisi...


La minör dizisinin ilgili Majör dizisi de;
minör 3'lü yukarıya
la si "do" yani Do Majör dizisi...


Majör ve minör dizilerdeki diğer ayrıntıları, başka bir başlık altında tekrar inceleriz. Armonik minör, Melodik minör vs...

Konumuz Pentatonik Diziler

Pentatonik dizilerin tüm diyagramlarındaki başlık bu nedenle;
"Do Majör veya La minör'de Pentatonik gamları (dizileri)..." şeklinde verilmiştir.

Şimdi de La minör pentatonik dizisini tüm telleri kapsayacak şekilde oluşturalım.
Resim

Aşağıda linkte gösterilen pentatonik dizilerinde, bazı notalar beyaz renkle işaretlenmiştir. Bunlar "La" notasıdır.
Bunun sebebi, en çok kullanılan, pentatonik dizilimi;

la do re mi sol la olmasındandır.


Her zaman "Do Majör" den örnek verdiğimiz için, farklı bir tona adaptasyonda, çoğu zaman zorluk çektiğinizi tahmin ediyorum. Bu yüzden farklı bir tonda da örnek yapalım...

Tonumuz;

Re Majör olsun...

re mi fa# sol la si do# re (2 tam 1 yarım 3 tam 1 yarım kuralı)

ilgili minörü?

minör 3'lü aşağıya inelim,

re do# "si"

si do# re mi fa# sol la si
-----------------------------
Pentatonik dizilerini yazalım.

Re majör dizisi
re mi fa# sol la si do# re

4. ve 7. sesi atalım.

Re Majör Pentatonik
re mi fa# la si re

Si minör Pentatonik
si re mi fa# la si

Bu dizileri oluşturduğumuzda, gitarda çaldığımız diyagramların yerleri değişecek.

Bakalım görelim

Re Majör dizisi
Resim

do# ve sol seslerinin çıkarıldığına dikkat ediniz.
Re Majör Pentatonik
Resim


Si minör dizisi
Resim


do# ve sol seslerinin çıkarıldığına dikkat ediniz.

Si minör pentatonik
Resim
Kullanıcı avatarı
rogue waves
 
İleti: 48
Kayıt: 28 Tem 2010 16:05

Re: Pentatonik Diziler - Gamlar

İleti anakinskywalker » 06 Ağu 2010 13:08

Guzel paylasim olmus rogue waves tesekkurler :)
EfektZil
Handmade Özmen Block Snare
İstanbul Agop Cymbals
Kullanıcı avatarı
anakinskywalker
 
İleti: 89
Kayıt: 03 Ağu 2010 12:55
Konum: Kocaeli-Sakarya
Çaldığı Enstrüman: Davul
İsim: Arif


diğer

Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyenler: Kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir

cron